Axar.az
Yuxarı
26 Mart 2017


Şair od püskürdü – Məhv edirlər

Ana səhifə Kult
12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto

Azərbaycanın görkəmli şairi Musa Yaqub dilimizdə tez-tez alınma sözlərin işlədilməsinə etirazını bildirib.

Bu barədə Musavat.com-a danışan şair xüsusən də “gündəm”, “dəstək”, “yazar” və digər bu kimi sözlərin vaxtaşırı mətbuatda istifadə edilməsinə narazılıq edib.

“Gündəm sözü bizim sözümüz deyil. Bizdə ”dəm" şəkilçisi yoxdur, “lıq-lik-luq-lük” şəkilçiləri var. Yəni “gündəm” deyil, “gündəlik” olmalıdır. Əgər “gündəm” olsaydı, onda olardı “aydəm”, “dünəndəm” və sairə. Səsimizi, sözümüzü qorumalıyıq.

Məsələn, “yazar” yazırlar. Türklər belə deyir, amma bizdə yazıçıdır. Yəni sözlərimizin çox hissəsi, o cümlədən “dəyirman”, “kotan”, “xırman”, kənd təsərrüfatına aid olan bir çox sözlərin əksəriyyəti sıradan çıxır.

Məsələn, “Saman altdan su yeritmək”. İndikilər nə saman, nə də xırman görür, ona görə də bilmir ki, o söz nə deməkdir. Gərək onların kökünü, ilkini biləsən. Son vaxtlar “axıntı”, “görüntü” sözlərini başqa sözlərlə dəyişirlər. Və yaxud “dəstəklədim” sözü. Bizdə zəifə dəstək verərlər. Misal üçün, bizdə deyirlər, “a bala, get o ağaca dəstək ver, budağı qırılmasın”. Dəstəyi zəifə verirlər. Beləliklə dilimizi korladıq, xüsusilə də reklamlarla. O vaxt reklamlar rusca yazılanda biz gənclər üsyan edirdik. Məsələn, mənim yadımdadır, köhnə “26-lar bağı”nda qırmızı qazlı su satırdılar. Bir də görürdüm yazıblar ki, “voda net”.

Dedim ki, niyə bu cür, “su yoxdur” yazmayıblar?" Ona görə düşdülər üstümə ki, niyə belə deyirsən. Ordan zorla qaça bildim. Amma indi reklamlar ingiliscə, rusca yazılır, heç kim də səsini çıxartmır.

“Torqovıy” küçəsi deyirik, o küçəni əvvəldən axıracan düşüb baxın, görün orda Azərbaycan dilində söz tapa bilirsiz?

Bütün şirkətlərın hamısı xarici dildə qeyd olunub. Amma qanunumuz var ki, xarici dil ilə yazılanda altından Azərbaycan dilində izahı olmalıdır. Bir dəfə televiziyada bu barədə deyəndə verilişin o hissəsini kəsdilər. Dedilər ki, qadağandır, şirkət bizi öldürər. Şirkət deyir ki, mən bu adla çıxmışam. A bala, olmaz axı. Gətirsin bu adı, amma altından izahı olsun.

Yazırlar “petrol”, onu “neft” yaz. Nabranda bir yer var, adı “Elforum”. Bu söz nə deməkdir axı?.. Biz öz ana dilimizi qorumalıyıq", - şair sərt şəkildə etirazını bildirib.

Tarix
2017.01.09 / 10:03
Müəllif
Axar.az
Şərhlər
Digər xəbərlər

“Molla Nəsrəddin” jurnalı haqda şok faktlar

Gülənin İbrahim Tatlısəsin başına açdığı oyun üzə çıxdı

Amerikalı gəlin Qusarda öz toyunda belə oynadı - Video

Röyanın bu klipi 4 ölkədə çəkilib: Sonərlə - Video

Türk dünyası musiqiçilərindən möhtəşəm Novruz klipi... - Video

Diplomatımızın xanımı Kubada efirdə dolma bişirdi - Video

Seyran Səxavət: "Mövlud qatildir..."

BMT-də Beynəlxalq Novruz günü - Foto

Keçmiş ər-arvadın arası düzəlir

Nədən xalq artistinin tələbəsi yoxdur?

KULT
<>
Xəbər xətti
 
SORĞU
Cocuq Mərcanlıda yaşamaq istərdiniz?
  
  
  
Axar.az'da reklam Bağla
Reklam
Bize yazin Bağla