"Sözün kadrı" layihəsində
"Sözün kadrı" layihəsinin budəfəki qonağı mərhum yazıçı
İsa Muğannanın qızı, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Sevinc
Muğannadır.
Axar.az İsa Muğannanın əsərləri əsasında çəkilmiş filmlər barədə
qızı Sevinc Muğanna ilə söhbəti təqdim edir:
– İsa Muğannanın hansı əsərinə çəkilmiş film daha çox
ürəyincə olmuşdu, hansı ilə daha çox fəxr edirdi?
– Mənə elə gəlir ki, insan övladları arasında fərq qoya
bilmədiyi kimi, yaradıcı adam da əsərləri arasında fərq qoya
bilməz. Mən dəqiq bilirəm ki, atam da əsərlərinin heç birinə fərq
qoymurdu, hamısına eyni sevgi ilə yanaşırdı.
– Ona əsərlərinə film çəkmək və ya ssenari yazmaq
təklifinin gəlməsini xatırlayırsınız?
– Təkliflərin gəlməsini dəqiq xatırlamıram, onda mən uşaq idim.
Amma "Nəsimi" filminin çəkilişi ilə bağlı hadisələr yadımdadır.
Bilirəm ki, bu film Heydər Əliyevin istəyi ilə çəkilmişdi. Atama
demişdi ki, istəyirəm, belə bir ssenari yazasan. "Nəsimi" filmi çox
dəyərli filmdir. Orada olan süjet xətti, qiymətli fikirlər,
kəlamlar bunu deməyimə əsas verir. Sovet dövrü senzuralı bir dövr
idi. Heydər Əliyev atamın arxasında dayanmasaydı, yəqin ki, o film
ya çəkilməzdi, ya da ssenaridə çox dəyişiklik olardı. "Nəsimi"
filmi ikiseriyalı olmalı idi, sonradan bilmirəm hansısa səbəbdən
qısaldıldı, bir seriya oldu.
– Ssenarini yazıb kənarda dayanırdı? Yoxsa rejissorlar
atanızla daim məsləhətləşirdi? Yəni İsa Muğanna öz ssenarisinə
nəzarət edirdimi?
– Yox, qətiyyən kənarda dayanmayıb, bütün çəkilişlərdə şəxsən
özü iştirak edirdi. Rasim Balayev, Xalidə Quliyeva da deyə bilər
bunu. Çəkiliş proseslərindən olan şəkillər də evdədir.
Atam Həsən Seyidbəyli ilə yaxın dost idi. O, atamın işinə
qarışmırdı, atam nə deyirdisə, razılaşırdı. Çox isti münasibətləri
olub, dəfələrlə evimizə qonaq gəlib. Çox gözəl insan idi.
– Ssenarilərinə görə nə qədər qonorar
alırdı?
– Dəqiq yadımda deyil neçə alırdı, amma onu bilirəm ki, qonorarı
kifayət qədər olurdu. Bir neçə il, demək olar ki, qonorarla
dolandı. Atam pul xərcləyən adam olub. Hər yay istirahətini mütləq
edərdi. Şəxsi maşını yox idi deyə işə taksi ilə gedib-gələrdi. Pul
yığmaq, qənaət etmək onluq deyildi.
– Hansısa əsərinə yeni bir film çəkmək təklifi olub
sizə?
– Xeyr, müraciət edən olmayıb, ancaq istəyərdim olsun. Düzü,
özümdə də bir az qorxaqlıq var. Bəzən istəmişəm, teatrlara müraciət
edim, amma çəkinmişəm ki, birdən sözüm yerə düşər. Atam kimi mən də
sözümün yerə düşməyini xoşlamıram. Ona görə ərk eləmədiyim yerə
müraciət eləmirəm. Çox istəyərdim ki, atamın "İsahəq, Musahəq"
romanı Akademik Milli Dram teatrında səhnələşdirilsin.
Teatrlarımızın bu əsəri səhnələşdirmək imkanı var. Yaxşı
rejissorlarımız da, gözəl aktyorlarımız da var. Mümkün olsa, film
də çəkilməyini istəyərəm. Özüm də bacardığım qədər maraqlanardım,
atamın əvəzindən gedib çəkilişlərdə iştirak edərdim. Onun arzusu
ürəyində getdi. Daim deyirdi ki, əsərlərimə film çəkilmir,
tamaşalar qoyulmur...