"Sözün kadrı" layihəsində

Axar.az "Sözün kadrı" adlı yeni layihəyə başlayır. Bu layihədə Azərbaycan yazarlarının əsərlərinə çəkilmiş filmi müəlliflə müzakirə edəcəyik. Layihənin ilk qonağı yazıçı Elçin Hüseynbəylidir. Gənc rejissor Fehruz Şəmiyev onun "Gözlərimə gün düşür" hekayəsinin motivləri əsasında "Yol" filmini çəkib. Film İranda IX "Ruyeş" Beynəlxalq Qısametrajlı Film Festivalının baş mükafatına layiq görülüb.

Axar.az "Yol" filmi haqda söhbəti təqdim edir.

Rusiya kanallarına baxanda heyrətlənirəm

– Elçin müəllim, bildiyimiz kimi, "Yol" filmi sizin hekayəniz əsasında çəkilib. Ümumiyyətlə, siz bu filmdən razı qaldınızmı? Sizcə, filmdə nə çatışmadı?

– Əslində, bu film ideya və hadisələrin əhatəliliyi baxımından geniş formatda çəkilməlidir. Bunu bir neçə rejissor da dedi. Müəyyən çatışmazlıqlar ola bilər. Fehruz cavan rejissordur, sağ olsun ki, mənim hekayəmə müraciət etdi. O bu filmi kiçik büdcə ilə ərsəyə gətirməyi bacardı. Mən bilən, bu onun ilk işi idi. Rejissorun ilk işindən nəsə gözləmək olmaz. Ancaq bununla belə, film böyük uğur qazandı. İranda mükafat aldı...

– Bəs bu filmdən sonra ssenari yazmaq təklifi aldınızmı? Yəni canlanma müşahidə olunurmu?

– Bilirsiniz, bizim başqa layihələrimiz də var, amma təəssüf ki, maliyyə dəstəyi yoxdur. Üç qısa film çəkmək istəyirik. Buna təxminən, beş min lazımdır. Studiyaların, prodakşnların, film şirkətlərinin dəstəyi lazımdır. Sponsorlar həvəssizdir, bəzilərini ancaq pul düşündürür. Ölkəmizdə bizneslə məşğul olan insanların əksəriyyəti mədəniyyətdən çox uzaq adamlardır. Mən Rusiya kanallarına baxanda heyrətlənirəm. Onlar ildə yüzlərlə film çəkirlər. Biz əhali, ərazi baxımından onlardan xeyli geridəyik. Amma fərq bu qədər də olmamalıdır. Biz onların bir ildə çəkdikləri filmlərin, bəlkə də, bir faizini çəkmirik.

– Səbəb nədir, ideya azlığı, ya?..

– Yox, şəxsən mənim bir çox ideyalarım var. Sadəcə olaraq, film sənayemiz kifayət qədər yetişməyib. Yaradıcı resurslar çox azdır. Çox film çəkilməlidir ki, aktrisa və aktyorlar da yavaş-yavaş püxtələşsinlər. Belə olarsa, dram, ssenari yazan yazıçılar da məmnuniyyətlə gözəl ssenarilər yazacaqlar. Təbii ki, rejissorlarda, yazarlarda da tənbəllik var. Məncə, bu tənbəllik maliyyənin olmamasından qaynaqlanır. Elə insan var ki, pulu var, gedib film çəkir və onu bütün dünyada reklam edir. Bu zəif filmlər bizi qaldırmır, əksinə, biabır eləyir. Yaxşı ssenarilər yazılmalı, müəllifə də yaxşı qonorar ödənməlidir.

İndi realizm dövrüdür

– Bəs siz ssenariyə görə qonorar aldınızmı?

– Xeyr, qonorar olmadı... O vaxt biz agentliklər yaradırdıq, informasiya blokadasını yarmaq istəyirdik – bunları təmənnasız edirdik. Çünki romantika dövrü idi. Ancaq indi realizm dövrüdür. O vaxt bizim bərkimiş dövlətimiz yox idi. Çalışırdıq ki, nəyisə formalaşdıraq və istəyirdik ki, bizim də buna töhfəmiz olsun. İndi şükür Allaha ki, inkişaf etmiş dövlətimiz, mədəniyyətimiz, mədəniyyətdən anlayan dövlət adamlarımız var. Yaradıcı adamlar millətin simasıdır. Onlara dəstək olmaq lazımdır. Şübhəsiz ki, qonorar yazarları daha gözəl ssenari yazmağa həvəsləndirərdi.

– Rejissorla aranızda hansısa anlaşılmazlıq və ya fikir alış-verişi oldumu?

– Bəli, müəyyən söhbətlər oldu. Fehruz mənə belə bir ssenari yazmaq və film çəkmək istədiyini bildirəndə ona dedim ki, ssenarini bu istiqamətdə qurmaq olar. Yəni məsləhətləşdik. O, ssenarini yazıb gətirdi, motivləşdirməyə baxdım. Prinsipcə pis alınmamışdı, razılaşdıq. Təbii ki, yazıçı ilə rejissor məsləhətləşsə, daha uğurlu bir ssenari yaranar. Bəzi hissələri mənim məsləhətimlə çıxarıb, başqa səhnələr əlavə etdik. Axır ki, ortaya bir əsər çıxara bildik. Fehruz da maliyyənin verdiyi imkanlar qədər bacardığını etdi. Düşünürəm ki, film uğurlu alınıb. Mən belə təşəbbüslərin davamlı olmasını istəyirəm.