Dekabrın 22-də Beynəlxalq Mətbuat Mərkəzində KİVDF-in Yeni il və Dünya Azərbaycanlılarının Həmrəyli günü ilə əlaqədar keçirdiyi fərdi jurnalist müsabiqəsinin təqdimat mərasimi oldu. İşimin çoxluğundan və təbiətcə iclasbaz olmadığımdan, bu cür tədbirlərdən qaçsam da, bu dəfə iştirak etdim və itirdiyim 2 saatdan heyfslənmədim. Xeli təzə şeylər gördüm, eşitdim və öyrəndim. Düşüncələrimi hörmətli oxucularla bölüşmək istəyirəm.

Qeyd edim ki, KİVDF-in keçirdiyi fərdi jurnalist müsabiqələrində mütəmadi olaraq iştirak edirəm və bir neçə dəfə qalib gəlmişəm. KİVDF rəsmi dövlət qurumu olduğundan yazılarımın formasını, hətta mahiyyətini həmişə rəsmiləşdirməyə çalışmışam. Amma tədbirdə çıxış edən eksperlər qrupunun üzvləri yanlış yolda olduğumu göstərdi. Onlar canlı yazılmış azad ruhlu, hətta bədii yazılar istəyirlər və gözləyirlər. Statistikadan və faktların bolluğundan qaçmağı tövsiyə edirlər. Bunlar isə, razılaşın ki, müəllifin işini qat-qat asanlaşdırır, ona sərbəst yazı yazmaq imkanı yaradır. Bundan başqa, müsabiqə üçün hazırladığım yazılarda, bir qayda olaraq, bütün istiqaməti əhatə etmək istəyirdim, amma bütün fikirlərimi 11 min işarədə yerləşdirməyə çətinlik çəkirdim. Odur ki, sonda müəyyən qüsurlar qaçılmaz olurdu. İndi isə Fond yalnız istiqaməti göstərir, mövzu seçimini isə müəllifin öz ixtiyarına verir.

Qəribədir ki, çoxlu sayda media nümayəndələrinin və rəhbərlərinin təmsil olunduğu bu cür mötəbər tədbirdə hazırda yazılı və elektron medianın bəlası olan plagiat məsələsi müzakirəyə çıxarılmadı və çıxış yolları axtarılmadı. Məlum olduğu kimi, hazırkı internet dövründə bu, medianın əsas problemidir və çap olunan (o cümlədən, müsabiqələrə təqdim olunan) yazıların az qala, yarısı plagiatdır. Amma hazırkı imkanlar daxilində, bu ziyanlı tendensiyanın nəinki qarşısını almaq, hətta necəsə azaltmaq mümkün deyil. Düşünürəm ki, bu məsələ media qurumlarının, o cumlədən, KİVDF-in daimi diqqət mərkəzində olmalıdır.

Ekspertlərin fikrində razılaşmadığım məqamlar da vardı. Məsələn, imzasını tanımadığım, nisbətən cavan eksperlərdən biri müsabiqəyə təqdim olunan yazılarda alt başlıqların vacib olduğunu, bunlarsız yazıları oxumaq mümkün olmadığını sübut etməyə çalışırdı. Amma A3 səhifəsinə yerləşən bir yazıya bir neçə alt başlıq lazımdırmı? Axı, biz qəzet yazısı yazmırıq, reklam dalınca qaçmırıq, mümkün dərəcədə, mövzunu əhatə etməyə çalışırıq. Əhatəli yazıda isə hər bir alt başlıq açılmalıdır, buna isə yer çatmır, deməli, mövzu tam əhatə olunmur. Düşünürəm ki, alt başlıqlar daha çox A2 səhifəsi həcmində olan yazılarda lazımdır, A3 həcmində isə, o qədər də vacib deyil.

Kədərli olsa da, qeyd etməliyəm ki, bəzi ekspertlərin çıxışlarında "padxalimaj" elementləri (yad sözə görə üzr istəyirəm, amma öz dilimizdə daha ağır səslənir!), az qala, qulaq deşirdi və onların özlərinə də hörmət gətirmirdi. Məsələn, biriləri məqsədli şəkildə tədbirdə iştirak edən baş redaktorların hansınınsa adını çəkməyə, hətta onların yazısından sitatlar gətirməyə cəhd edirdi. Daha yaşlı professor isə özünə xəcalət, auditoriyaya isə əziyyət gətirən yersiz bir əhvalat danışmaqdan da çəkinmədi. Deməli, işlədiyi fakültədə, mütəmadi olaraq, tələbələr arasında "yaxşı yazı" müsabiqələri keçirir və bu müsabiqələrə "yaxşı" baş redaktorları sponsor kimi dəvət edir. Bu tədbirlərdən birinə sponsorluq edən baş redaktorladan biri də (təbii ki, tədbirdə iştirak edirdi), cibinin ağzını (!) geniş açır, yüzlükləri müsabiqə iştirakçılarına açıqca kimi paylayır. Professorun təşəkküründən sonra isə lap kövrəlir, lap kənd toylarında olduğu kimi, qaliblərin başına şabaş səpir…

Məni dəhşətə gətirən isə ayrı şey oldu. Bizim auditoriya professorun çıxışını razılıqla qarşıladı və əgər səhv etmirəmsə, tədbirdə yalnız onu alqışladı. Bəli, bizim tanınmış professor gələcək jurnalistləri indidən əlibaxımlığa öyrədir, qələm əhli də bunu bəyənir, hətta dəstəkləyir. Razılaşın ki, tragikomediyadır… Hətta professorun özünə, şəxsi münasibətlərinə də ziyan vura bilər. Axı, tələbələrin biri soruşa bilər, hətta Allah eləməsin, araşdırma apara bilər ki, bu baş redaktor bu qədər pulu hardan alır?!

Tədbirdə həmkarlarımız maraqlı təkliflərlə çıxış etdilər. İkisi xüsusilə yaddaqalan oldu. Qələminə hörmət etdiyim həmkarım KİVDF-in keçirdiyi müsabiqələrdə doğma kənd, doğma yurd mövzusunun xüsusi qabardılmasını, hətta bu mövzuda fərdi jurnalist müsabiqəsi keçirməyi təklif etdi. Fondun icraçı direktoru, sənətcə jurnalist olmasa da, təbiətcə jurnalist olan Vüqar Səfərli bu məsələyə orijinal bir şərh verdi. Dedi ki, doğma kənd, doğma yurd məsələsi fərdi jurnalist müsabiqəsinin, regionların inkişafından tutmuş, azərbaycançılıq ideologiyasına qədər, bütün istiqamətlərə sığan bir mövzudur. Biz ona görə də istiqamətləri göstərmək, mövzu seçimini isə jurnalistlərin ixtiyarına vermək qərarına gəlmişik.

Digər həmkarımızın təklifi də maraqlı idi. Deməli, təklif edirdi ki, elektron mediada işləyən jurnalistlərə müsabiqəyə göndəriləcək yazıları öz saytlarında qoymaq imkanı verilsin. Hazırda Fond onların yazılarının başqa qəzetlrdə çap olunmasını tələb edir, bu da müəlliflərə müəyyən çətinliklər yaradır.

Bu cür tədbirlədə yalnız maraqlı çıxışlar deyil, maraqlı kuluar söhbətləri də olur. Və ən maraqlılarından biri:

Uzun müddət media qurumlarında rəhbər vəzifələrdə işləyən həmkarlarımızdan biri bildirdi ki, yaşlı, yəni 50-ni keçmiş jurnalistlərin bu cür müsabiqələrdə iştirakı düzgün deyil, ayıbdır və s. və ilaxır. Birmənalı olaraq deyirəm ki, həmkarımla razı deyiləm. Mən özüm də 50-ni keçmişəm. Amma fərdi jurnalist müsabiqələrində mütəsadi olaraq, iştirak edirəm. Axı, bu, maddi dəstəkdən əlavə, bir yarışdır və biz burda formada olduğumuzu sübut edirik, qələmimizin gücünü nümayiş etdiririk. Həm də müsabiqədə təcrübəli, tanınmış qələm əhlinin iştirakı tədbirin xüsusi çəkisini artırdığı kimi, iştirakçıların da məsuliyyətini artırır. Bir dəqiqəlik təsəvvür edin ki, fərdi jurnalist müsabiqələrində Sabir Rüstəmxanlı, Rəfael Hüseynov kimi tanınmış qələm ustaları iştiak edir. Görün nə olardı, müsabiqənin səviyyəsi və məsuliyyəti hara qalxardı!