Həmid Herisçinin istər bədii mətnləri, istərsə də publisistik məqalələri daim ictimaiyyət tərəfindən maraqla qarşılanıb. Onun mistikası, hadisələrə, qaranlıq məqamlara fərqli yanaşması çox vaxt ədəbi cameədə müzakirələrə səbəb olur.

Axar.az tanınmış yazıçı Həmid Herisçi ilə onun yeni yaradıcılıq planları haqda söhbət edib.

­

Mənə "hə" deməyə məhkumsunuz

- Sizi necə təqdim edim? Yazıçı, TV jurnalisti, mistik... yoxsa?..

- Solaxay kimi. Ötən il çapdan çıxmış eyniadlı romanın müəllifiyəm. Efirdə mikrofonu həmişə solaxay tutmuşam. Solaxaylıq bədii istedadımın qaynağı, mənbəyidir... Solaxay olsam da, yaradıcılığımın əvvəlki dövrü sağ əlli olub. Məktəbdə məndən sağ əllə yazmaq tələb olunurdu. 2013-cü ildən qayıtdım kəndimə – keçdim sol əllə yazmağa. Nəticələr göz önündədir. Bütün yazarlarımıza da məsləhət görərdim ki, sol əllə yazmağa başlasınlar... Möcüzələr, qeyb aləminə səyahətlər bu nöqtədən başlayır. Necə deyərlər, bundan sonra Qərib düşür cinlər diyarına. Əsil ədəbiyyat, mistika elə bax bu mərhələdən sonra başlayır...

Adım "Hə-mid"di

- Daim sirli görünürsünüz...

- Doğru müşahidədir. İnanın, özüm üçün sirrəm. Gec-tez hamı açdığım meydana, mətbuata atdığım sirlərə "hə" deyəcək. Adım "Hə-mid"di. Yəni adımı dilinizə gətirsəniz, istər-istəməz əvvəlcə mənə "hə" deməyə məhkumsunuz.

Qəfildən məni sanki ildırım vurdu

­- Gəlin, mücərrəd deyil, real sirlərdən danışaq.

- Danışaq... Qədim Azərbaycanda bir cür sirli adamlar vardı – yuxudaykən bir də gördün torpaq altda qalmış bir məscidin, tikilinin dəqiq coğrafi yerini aşkarladılar. Sonralar bu ünvanlar xalq tərəfindən qazılır, tapıldıqda pir, ziyarətgah elan edilirdilər. Xahiş edərdim ki, dediklərim simanızda təbəssüm yaratmasın. Oxşar təcrübələr digər başqa xalqlarda da mövcuddur. Qərbdə bu cür oxşar sirli insanlara "stalker" deyilir. Şəxsən mən də belə yuxu görmüşəm. Ancaq sənətimə, özümə uyğun şəkildə.

- Yəni siz də yuxuda itmiş bir əşyanın, yaxud binanın, məscidin dəqiq coğrafi koordinatlarını tapmısınız?

- Tapmışam, bəli. Ancaq mənim bu sirli yuxum azca fərqliydi. Bir gün ANS-in montaj otağında "Şəxsiyyət vəsiqəsi" verilişini özüm montaj edir, ssenariyə daxil edəcəyim bəzi köhnə kadrları gözdən keçirirdim. Baxdığım film, həəə, 1969-cu ildə lentə alınmış möhtəşəm "Sevil" film operası idi... Qəfildən məni sanki ildırım vurdu, üzərimə yağış yağdı. Filmin beşinci, yaxud altıncı dəqiqəsində gördüyüm məscid binası məni təəccübləndirdi... Novxanıdakı indi xaraba qalmış "Şah Sultan Hüseyn" pirinin ilkin, hələ dağılmamış siması ekrandan üzümə baxırdı... Qeyd edim ki, vaxtilə Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin atası Ələkbər kişi bu məsciddə axundluq edib. Vaxtilə Stalini də bizim Rəsulzadə bu ünvanda çar cəlladlarından gizlədib... Neçə vaxtdır ki, heç kim bu abidənin ilkin görkəmini tapıb bərpa üçün eskizlərini hazırlaya bilmirdi...

Sizi 9 ay dramatik, əsəbi anlar gözləyir...

- Demək istəyirsiniz ki, siz yuxuda olmasa da, filmdə həmin məscidin ilkin simasını tapıb, gələcək bərpaçıların işini xeyli asanlaşdırmısınız?

- Bəli. Nə fərqi var? Biri bunu yuxuda görür, digəri filmdə... Yaxşı ki, mən bunu filmdə gördüm – yuxuda görsəydim, mənə kimsə inanmazdı...

- Tarixi şəxsiyyətlərdən kimi özünüzə yaxın və oxşar hesab edirsiniz?

- Düzü, mən özümü sehrli çırağı tapmış Ələddinə oxşadardım indi.

- Nəyə görə məhz Ələddin?

- Əvvəla, o da stalkerdi. Yəni itmişləri tapandı. Bu istedadı özümdə həmişə hiss etmişəm... Tapıntılarım çox olub. Bu səbəbdən indi "Dəfinələr" adlanan telelayihə üzərində işləyirəm. İstəyirəm ki, stalker, Ələddin fenomenindən istifadə edərək öz sehrli çırağımı tapım. Mövzu sadədir – Azərbaycan ərazisindəki dəfinələr, xəzinələr. Bu barədə xalqın bildikləri, gizlətdikləri. Dəfinələri axtararkən həm stalker istedadımı işə salacam, həm də qızılaxtaran cihazları... Qısası, efiri izləyin... Sizi 9 ay dramatik, əsəbi anlar gözləyir... Verilişin əvvəli səyyardır. Sonra çəkilişlər, tapıntılar studiyaya gətirilir, ekspert və qonaqların müzakirəsinə, öhdəsinə buraxılır... Verilişdən verilişə təkrarlanan şüarımız, sloqanımız budur:

"Dünya malı dünyada qalar. Kimsə özüylə o dünyaya beş metr bezdən artıq heç nə apara bilməyib. Çingizxanların xəzinələri, dəniz quldurlarının basdırdığı dəfinələr, şirvanşahların xəzinəsi haradasa buralarda, lap yaxındadır. Gəlin bu dəfinələri birlikdə axtaraq".

Sehrli çırağı hamı tapmaq istəyir

- Verilişin ideya müəllifi sizsiniz. Bəs bədii rəhbər kim olacaq?

- Etibar Babayev – Teleakademiyanın rektoru, peşəkar TV mütəxəssisi. Sükanı onun ixtiyarına vermişəm. Bədii rəhbərimiz odur. Layihə çox nəhəng və həm də səyyar olduğuna görə, xüsusi texniki hazırlıq istəyir. Nəzərə alın ki, verilişin axırlarında studiya çəkilişləri də olacaq. Tapıntılarımız ekspertlər şurasının müzakirəsinə təqdim olunacaq.

- Və yuxuda pirləri, ziyarətgahları tapan kəşfi-kəramət sahiblərinin işini davam etdirəcəksiniz?

- Müəyyən qədər. Mənə uyğun şəkildə. Sehrli çırağı hamı tapmaq istəyir, amma onu ancaq Ələddin, yəni Stalker – Həmid Herisçi tapa bilər. Verilişin ssenariləri artıq hazırdır. Səyahətlərimizin coğrafi marşrutunu cızmışıq. İlk çəkilişlər 1-2 ay vaxtımızı alacaq. Efirdə ilin axırındayıq.

Şou-biznes ulduzlarının çiyinlərini yerə vuracam

- Belə başa düşdüm ki, verilişin anonsları tezliklə efirdə görünə bilər?

- Əlbəttə. Verilişimiz güclü reklam kampaniyası ilə müşayiət olunacaq. İndiyəcən intellektual verilişlərlə Azərbaycan TV məkanında ad çıxarmışdım. Bu sahədə özümə rəqib görmürəm. Amma "Dəfinələr" verilişi ilə mən şou-biznes ulduzlarının çiyinlərini də yerə vuracam. Şou- biznes dəllallarının geniş auditoriyasını oğurlayacam. Sübut edəcəm ki, istedadlı insan istəsə, şou-biznes dünyasını da mum kimi əridə bilər.

- Bu istiqamətdə fəaliyyətiniz bədii yaradıcılığınıza necə təsir göstərir?

- Bədii yaradıcılığımla TV fəaliyyətim bir-birini tamamlayır. İndiki dövrün yazıçısı təkcə qələmlə kifayətlənməməlidir. Bütün digər sahələrdə, o cümlədən, televiziyada milyonlara öz sözünü deməyi bacarmalıdır. Həm sosial şəbəkələrdə qəhrəmana çevrilməlidir, həm efirdə, həm saytlarda, həm ağ kağız üzərində. Bütün bunları cəmləyən istedad qarşısındakı maneələri dəf edib öz xəzinəsini tapacaq. Ədəbi sahədəki fəaliyyətim belədir. Növbəti planım hekayələr kitabımı çapa hazırlamaqdır. Bilirsiniz ki, ötən il 20-dən çox hekayəmi sizin Kult.az saytınızda çap etmişdim. Bir o qədər də hekayə yazıb kitab halına salacam. İstərdim ki, bir hekayəmi həftədə bir dərc edəcəyim bir sayt olsun. Bu sizin də sayt ola bilər, baxır qonorarına.

- Mövzudan bir qədər kənara çıxım: Həyat yoldaşınız İlhamiyyə xanımın deputatlığa namizədliyini irəli sürməsi doğrudurmu?

- Bəli. Onun qələbəsinə heç şübhəm yoxdur. Bütün sahələrdə Azərbaycan qadınları kişilərlə bərabərhüquqlu olmalıdırlar, Milli Məclis də istisna deyil.