Bu gün tanınmış aktyor, teatr və kinoda yaddaqalan
obrazlar yaratmış Səməndər Rzayevin doğum günüdür.
Axar.az xatırladır ki, Səməndər Rzayev 2 yanvar 1945-ci ildə
Ağsuda dünyaya gəlib. İncəsənət İnstitutunda Rza Təhmasibin
məktəbində dərs alıb, Sumqayıt Teatrında çalışıb.
Səməndər Rzayevin yaradıcılıq yolu çoxşaxəlidir. Burada teatr da
var, kino da, radio da, televiziya da.
O, bizim kinoda dublyaj sənətinin korifeylərindən idi. Həmişə
oynadığı rollarda milli cizgiləri qabartmağı xoşlayırdı. Səməndərin
səsi, danışığı bir orkestrin ifa etdiyi simfoniyaya bərabər idi.
Səməndər Rzayevə hətta epizodik rollar təklif olunanda belə
məmnuniyyətlə razılaşırdı. Deyirdi ki, kiçik açarla da böyük
qapılar açmaq olur. Amma elə ki, səhnədə bu böyük sənətkarın səsi
eşidilirdi, bütün zal heyrətə gəlirdi. Bəzən onun kiçik rolları baş
qəhrəmanları belə kölgədə qoyurdu. Səməndər Rzayev klassik aktyor
sənətimizin ruhunu yaşadırdı, elə özü də klassik sənətkara
çevrildi.
"Həyatın dibində", "Hamlet", "Yağışdan sonra", "Sən yanmasan",
"Cehizsiz qız", "Qəribə oğlan", "Dəli yığıncağı..." Bunlar
Səməndərin teatrda oynadığı tamaşaların cüzi bir hissəsidir. Amma
onların hər birinə Səməndərin yuxusuz gecələri, gərgin yaradıcılıq
axtarışları, bəzən isə hədsiz əsəbləri sərf olunub. Onun sənət
dostu, xalq artisti Yaşar Nuri deyirdi ki, ilk filmi haqqında bir
özü bilirdi, bir də mən... "Uşaqlığın son gecəsi" filminin lap
əvvəlində küçədə gəzən iki milis işçisindən biri Səməndər idi. Amma
sonralar o, kinoda da öz sözünü dedi. Doğrudur, onun aktyorluq
potensialı kinomuzda yetərincə istifadə olunmasa da, bir sıra
yaddaqalan obrazları – Səməndərli anları kino tariximizə köçürüb.
"Çarvadarların izi ilə" filmində Səməndər elə Səməndəri oynayırdı.
Bu filmin əsasında İlyas Əfəndiyevin "Körpüsalanlar" əsəri durur.
"Nəsimi"də isə rejissor Həsən Seyidbəyli ona Şirvanşah İbrahim
rolunu tapşırmışdı. Bu, aktyor üçün böyük məsuliyyət idi. Doğrudan
da Azərbaycanın tarixində danılmaz xidmətləri olan Şirvanşah
İbrahimi ekranda yaratmaq aktyordan əsl mənada yüksək sənətkarlıq
tələb edirdi. Film ekrana çıxanda çoxları təəccüb hissi keçirdi.
Səməndər obrazı özününkiləşdirmişdi.
Yaratdığı rollara öz ruhunun, qəlbinin şirin çalarlarını
hopdururdu. Bu yöndə yaratdığı obrazlardan "Bəyin oğurlanması"
filmindəki Hidayət müəllimi xatırlasaq, yerinə düşər. "Mənəm ey,
Hidayət müəllim" və ardınca da Səməndərin şaqraq gülüşü.
O, televiziya filmlərində, tamaşalarında oynayırdı, "Bulaq"
verilişinin daimi aparıcılarından idi.
Və günlərin birində "Həyatın dibində" tamaşasına xəstə
vəziyyətdə xəstəxanadan gəlmişdi. Buna baxmayaraq,
pərəstişkarlarını nigaran qoymaq istəməmişdi. Həmin axşam Səməndər
teatrda ən ağır və ən çətin gününü yaşayırdı. Bu, soyuq səhnədə
xəstə aktyorun son oyunu idi...
Kinoşünas Aydın Kazımzadə onunla bağlı fikirlərini bölüşərkən
bunları deyib:
"Bu insan az yaşasa da, istər teatrda, istər kinoda iz qoydu
getdi. Bir də onu yaşadan onun övladlarıdır. Rübabə xanım
Azərbaycan radiosunun aparıcı jurnalistlərindən biridir, qələm
sahibidir. Oğlu Rəşid aktyordur, atasının yolunu davam etdirir.
Belə insanlar istər öz övladlarının, istər tamaşaçılarının, istər
həmkarlarının qəlbində həmişə yaşayırlar".
Qeyd edək ki, Səməndər Rzayev 1986-cı ilin mart ayının 27-də
vəfat edib.