Yaxın Şərq başda olmaqla, bütün dünya İranın beynəlxalq
sistemə dönüşünə şahidlik etməkdədir. Əldə edilən razılaşma orta və
uzaq gələcəkdə birgə atılacaq son dərəcə önəmli siyasi və iqtisadi
addımların müjdəçisidir.
Bu sözləri Axar.az-a açıqlamasında analitik Vüqar Zifəroğlu
bildirib. Onun sözlərinə görə, İranın Avropada Rusiya ilə rəqib
olması Şanxay Əməkdaşlığı Təşkilatı çərçivəsində Moskvanın könlünü
almayacağı anlamına gəlməz:
"İndiki halda bu razılaşma Moskvaya sərf etmir. Avropa isə
əksinə, yeni ticari əlaqələrə ciddi şəkildə hazırlaşmaqda və bunun
uzunmüddətli olacağına inanır - əsasən də Avropa Birliyinin
liderliyi funksiyasını Fransa ilə birgə üstlənmiş Almaniya.
Almaniya şirkətləri üçün İran xeyli cəlbedicidir. Fransada bir az
tərəddüdlər var və bu tərəddüdlərin qaynağı İsraildir. Diqqət çəkən
məqam isə Fransanın Amerikadan daha artıq İsrailin maraqlarını
qoruyan tərəf kimi çıxış etməsi hazırda rəsmi Parisin əlini
zəiflədir. Lakin Fransa xarici işlər nazirinin növbəti həftələrdə
Tehrana gerçəkləşdirməyi planlaşdırdığı səfəri bu nöqtədə son
dərəcə ciddi əhəmiyyət daşıyacaq. Belə ki, yunan enerji sektoru da
İrandan pay qopara bilmək üçün növbəyə yazılanlar sırasındadır.
Yunanıstan sanksiyalardan əvvəl AB-nin neft ehtiyacının 25 faizini
məhz İrandan alırdı. Lakin sanksiyalardan sonra Rusiya İranı əvəz
etdi. Moskvaya tətbiq edilən iqtisadi sanksiyalardan dolayı İranın
yolu hazırda açılmış vəziyyətdədir. Lakin məsələyə birmənalı baxmaq
olmaz. İranın Avropada Rusiya ilə rəqib olması Şanxay Əməkdaşlığı
Təşkilatı çərçivəsində müttəfiq olaraq Moskvanın könlünü almayacağı
anlamına gəlməz. Embarqoların qaldırılması Çini xam maddədə
ehtiyacını dolayı yollarla qarşılamaqdan qurtaracağı kimi,
Rusiyanın da mübahisəli silah satışlarını leqallaşdıracaq. Məhz
silah alveri və Yaxın Şərqdə müttəfiqlik Rusiya ilə İranı hər zaman
qırılmaz tellərlə bağlayan incə məqamlar olaraq qalacaq. O ki qaldı
müqaviləni heç cür qəbul etməyən İsrailə, rəsmi Tel-Əviv sonunda bu
razılaşmanı birmənalı şəkildə qəbul edəcək".