Özbək şairəsi və tərcüməçisi Şəhla Qasımova son vaxtlar Azərbaycan yazarlarını həm rus, həm də özbək dilinə çevirməklə tanınır. Özü haqda qısaca bunları dedi:

- Daşkənddə doğulmuşam, o şəhərdə də yaşayıram. İxtisasca ədəbiyyatdan çox uzağam. İqtisadçıyam və özəl şirkətlərin birində fəaliyyət göstərirəm. Şeir yazıram. Tərcümə isə mənim hobbimdir. Düzdür, özbək şairlərini də rus dilinə tərcümə etmişəm. Lakin mənə özbək ədəbiyyatı nə qədər doğmadırsa, Azərbaycan ədəbiyyatı da bir o qədər əzizdir. Azərbaycan yazarları arasında isə dostlarım kifayət qədərdir.

- Maraqlıdır, sizdə Azərbaycan ədəbiyyatına maraq haradan yarandı?

- Biz özbəklər Azərbaycan ədəbiyyatını özümüzə həmişə doğma bilmişik. Ən azından oxucu olaraq sevmişik. Amma mənim Firuz Mustafa ilə tanışlığım dostluq həddinə qədər yüksəldi. Bu dostluqda onun ədəbi nümunələri mühüm rol oynadı. Və bundan sonra onun və bir çox azərbaycanlı yazarların əsərlərinə müraciət etdim.

- Tərcümə işi sizin öz bədii yaradıcılığınıza mane olmur ki?

- Yox. Ona görə yox ki, mən yazmaqdan çox oxumağa, mütaliəyə üstünlük verirəm. Ardıcıl olaraq tərcümələrimi dərc etdirirəm. Firuz Mustafanın əsərlərini əvvəlcə rus dilində oxumuşdum. Çox xoşuma gəlmişdi. Bundan sonra məndə bu istək yarandı ki, niyə bu əsərlər özbək dilində oxunmasın.

- Daha sonra kimləri tərcümə etdiz? Axı siz həm də ruscaya çevirirsiz.

- Hər iki dilə tərcümə edirəm. Məndə bu bir az başqa cür alınır. Çevirmələrim əvvəlcə özbək dilinə, sonra isə rus dilinə olur. Mənə özbəkcədən ruscaya çevirmək daha asandır. Gözəl şairiniz Maarif Soltanın şeirlərini həm özbək, həm də rus dilinə çevirdim. Dərc etdirdim və bəyənildi. Yaxınlarda İbrahim İlyaslının "Necəsən" qoşmasını ruscaya çevirdim və Azərbaycan poeziya ənənəsinə tam riayət etməklə gözəl bir tərcümə alındı.

- Sizin tərcümələr haqda ancaq xoş fikirlər səsləndirilir.

- Sağ olun. Bilirsiniz, oxucularımız və eləcə də müəlliflər razı qalır və bu mənə çox xoşdur. Bilirsiniz, sizin üçün bir sirr açım: bu yaxınlarda dostlarım üçün bir sürpriz hazırlamışam. "Guliston" jurnalında onların əsərlərini özbək dilində dərc etmişəm. Amma yaxınlarda daha böyük bir sürprizə imza atacağıq.

- Bəlkə deyəsiniz…

- Yox, bunu desəm, daha sürpriz olmaz ki... Söz verirəm, nə vaxt işimi yekunlaşdırdım, ilk olaraq siz biləcəksiz. Ayaz Arabaçının, Saday Şəkərlinin, Rafiq Hümmətin və Aliyə Əli adlı gənc şairənin bir çox şeirləri də özbək və rus dilli oxucuların ixtiyarına verilib.

- Sizcə Azərbaycan ədəbiyyatının durumu necədir?

- Azərbaycan ədəbiyyatı mənim üçün həmişə diqqət çəkən olub. Sevmişəm, oxumuşam. Bəxtiyar Vahabzadə, Sabir Rüstəmxanlı, Elçin, Anar, Musa Yaqub, Maarif Soltan, Elçin Hüseynbəyli, Salam, İbrahim İlyaslı, Saday Şəkərli daima izləmək istədiyim şairlərdir. Gənclərdən Ağsulu Taleh, Aliyə Əlili, Vəfa Mürsəlqızının çox həssas, insanı düşündürən şeirləri var. Tural Balabəylinin "Get, əsgərim" şeirini bu günlərdə oxudum, təsirləndim və hal-hazırda o şeirin tərcüməsi ilə məşğulam. Xanım İsmayılqızı, Ülviyyə Vahid də tərcümə edəcəyim şairlərin siyahısına daxil olacaq. Düzdür, Firuz Mustafa özünü şair yox, yazıçı–dramaturq adlandırır, amma onun o qədər gözəl şeirləri var ki... Amma mənim üçün, eləcə də özbək xalqı üçün Məhəmməd Füzuli əvəzsiz şairdir. Onu təkcə Azərbaycan şairi adlandırmaq olmaz. O, dünyanın şairidir.

- Şəhla xanım, Azərbaycan və özbək ədəbiyyatını heç müqayisə etmisizmi?

- Hə, iki qardaş xalqın ədəbiyyatında oxşar cəhətlər çoxdur. Sizin və bizim yazarlar şeirlərində öz fikirlərini dəqiq, gözəl və şərqli etikasına, ənənəsinə uyğun olaraq yazır.

- Siz bir oxucu kimi seçim qarşısında qalsanız, özbək, yaxud Azərbaycan ədəbiyyatının hansına üstünlük verərdiz?

- Mən mütaliə etməyi sevirəm. Dünya ədəbiyyatını oxuyuram. Öz yazarlarımızdan Səid Əhmədi, Utkira Həşimovanı, Uçkuna Nəzərovanı, şairlərimizdən isə hər kəsdən çox Şöhrəti sevirəm. Mərhum Məhəmməd Yusifin adını isə xüsusi qeyd etməliyəm. O, 47 yaşında dünyasını dəyişib. Çox istedadlı şair idi. Sizin sualınıza cavab olaraq isə deyərdim ki, mənə özbək ədəbiyyatı yaxın olduğu qədər də Azərbaycan ədəbiyyatı yaxındır. Faizə bölsək 50-nin 50-yədir.

- Bəs, özbək oxucusu Azərbaycan ədəbiyyatı üçün darıxırmı?

- Darıxır deyə bilmərəm, amma maraqlanırlar. Və çox böyük istəklə oxuyurlar. Özbəkistanda Füzulini tanımayan olmaz. Bizdə Azərbaycan yazarlarının özbək dilində çox əsərləri dərc olunub. Mən bu yaxınlarda özbək dilində "Ömürdən uzun gecə" adlı kitab əldə etdim. Azərbaycan yazarlarının hekayələridir. Ürəklə oxudum və bəyəndim. Anarın, Hidayətin, Sabir Rüstəmxanlının və çoxlarının əsərləri idi. Bu kitab 2014-cü ildə dərc olunub.

Bu yaxınlarda isə mənim təcüməmdə Azərbaycan şair və yazıçılarının əsərlərindən ibarət kitab işıq üzü görəcək.

- Şəhla xanım, sizə ədəbiyyatımıza ayırdığınız diqqətə görə təşəkkür edirəm.

- Siz sağ olun..